Vàng và bạc phản công, khi địa chính trị và chuỗi cung ứng kim loại bước vào pha căng thẳng mới

Thị trường kim loại quý vừa trải qua một cú “phản công” đáng chú ý. Chỉ trong một phiên, bạc tăng vọt gần 10%, vượt mốc 78USD/ ounce, trong khi vàng bật mạnh trở lại, xóa đi lo ngại rằng đợt tăng kéo dài suốt năm qua đã chạm trần ngắn hạn.

Điều đáng nói không nằm ở nhịp tăng giá đơn thuần, mà ở bối cảnh phía sau: hai động thái lớn từ Mỹ và Trung Quốc đang âm thầm kích hoạt một cuộc cạnh tranh mới, cuộc chiến giành quyền kiểm soát kim loại chiến lược.

“Nội dung được phân tích, biên tập và xuất bản bởi BestSC“

Một năm hiếm thấy của kim loại quý

Nếu nhìn rộng hơn, biến động tuần này chỉ là một lát cắt trong một bức tranh lớn hơn. Vàng và bạc đang trên đà khép lại năm 2025 với mức tăng mạnh hiếm thấy, lớn nhất kể từ năm 1979. Đây không phải là phản ứng cảm tính của thị trường, mà là hệ quả của một chuỗi thay đổi mang tính cấu trúc: lạm phát kéo dài, chính sách tiền tệ đảo chiều và đặc biệt là nỗi ám ảnh toàn cầu về an ninh tài nguyên.

Ở góc độ này, nhận định của Josh Phair CEO Scottsdale Mint khá thẳng thắn: chúng ta đang bước vào một “cuộc chiến kim loại”. Khi các quốc gia không còn chỉ cạnh tranh về công nghệ hay tài chính, mà bắt đầu tranh giành quyền tiếp cận tài nguyên đầu vào, giá kim loại không thể đứng yên.

Vàng là ví dụ rõ nhất. Việc các ngân hàng trung ương liên tục mua vào đã đẩy mức tăng từ đầu năm lên khoảng 68%, nối tiếp đà tăng mạnh của năm trước. Vàng, ở thời điểm này, không còn đơn thuần là tài sản trú ẩn; nó đang trở thành tài sản dự trữ chiến lược.

Bạc: từ kim loại quý sang tài nguyên chiến lược

Điểm khác biệt của chu kỳ lần này nằm ở bạc. Mỹ đã chính thức đưa bạc và đồng vào danh sách khoáng sản thiết yếu. Đây không phải là quyết định mang tính kỹ thuật, mà là tuyên bố chính sách: bạc gắn trực tiếp với an ninh kinh tế và năng lực cạnh tranh công nghiệp.

Cuộc đua AI, trung tâm dữ liệu, pin xe điện và năng lượng tái tạo đang biến bạc thành nguyên liệu không thể thay thế. Khoảng 60% nhu cầu bạc toàn cầu hiện đến từ các ứng dụng công nghiệp. Khi Mỹ đẩy nhanh xây dựng trung tâm dữ liệu và tái công nghiệp hóa, câu hỏi không còn là “có cần bạc hay không”, mà là “lấy bạc từ đâu”.

Những dấu hiệu “khóa nguồn cung” đã bắt đầu xuất hiện. Thỏa thuận giữa Samsung và các công ty khai thác Mexico hồi tháng 10 là một ví dụ điển hình: doanh nghiệp không chờ thị trường, họ đi thẳng đến mỏ.

Trung Quốc và rủi ro phía nguồn cung

Ở chiều ngược lại, Trung Quốc nhà sản xuất bạc lớn thứ ba thế giới, dự kiến hạn chế xuất khẩu bạc từ đầu năm tới. Động thái này, trong bối cảnh tồn kho toàn cầu đã mỏng, khiến thị trường lập tức phản ứng.

Cùng lúc, hoạt động đầu cơ tại Trung Quốc tăng mạnh. Khối lượng hợp đồng bạc trên Sàn giao dịch vàng Thượng Hải trong tháng 12 tăng vọt, đẩy phí bảo hiểm nội địa lên mức kỷ lục và lan sang thị trường quốc tế thông qua cơ chế chênh lệch giá. Việc quỹ ETF bạc vật chất duy nhất của Trung Quốc phải tạm dừng nhận vốn mới là tín hiệu cho thấy mức độ “nóng” của dòng tiền.

Lịch sử cho thấy, khi phí bảo hiểm cao và đầu cơ dày đặc, rủi ro điều chỉnh ngắn hạn là có thật. Nhưng về dài hạn, sự biến động này phản ánh một thực tế khó đảo ngược: bạc đang trở thành tài nguyên chiến lược, không chỉ là hàng hóa tài chính.

Vĩ mô ủng hộ kim loại

Ở tầng vĩ mô, bức tranh vẫn nghiêng về phía kim loại. Đồng Dollar đã giảm gần 10% từ đầu năm, trong khi Fed đã bước vào chu kỳ cắt giảm lãi suất. Môi trường lãi suất thấp khiến chi phí nắm giữ vàng và bạc, những tài sản không sinh lãi trở nên dễ chịu hơn, và dòng vốn quay trở lại các tài sản hữu hình.

Không chỉ vàng và bạc, các kim loại khác như đồng hay bạch kim cũng duy trì sức mạnh, phản ánh một chu kỳ kim loại rộng hơn gắn với AI, tái công nghiệp hóa và phân mảnh chuỗi cung ứng toàn cầu.

Bạc có thực sự đã “quá đắt”?

Quan điểm trên thị trường bắt đầu phân hóa. Một số lo ngại về rủi ro tập trung và đầu cơ quá mức. Nhưng nếu đặt câu hỏi dài hạn, bạc có thể vẫn chưa phản ánh hết giá trị của nó. Điều chỉnh theo lạm phát, mức đỉnh lịch sử 50 Dollar năm 1980 tương đương hơn 200 Dollar ngày nay. So với thước đo đó, giá hiện tại khó có thể gọi là bong bóng.

Triển vọng năm 2026 vì thế trở nên phức tạp hơn. Nếu tăng trưởng toàn cầu phục hồi mạnh, động lực có thể dịch chuyển sang các kim loại mang tính chu kỳ. Nhưng ngay cả trong kịch bản đó, vai trò chiến lược của vàng và bạc trong danh mục dự trữ và chuỗi cung ứng khó có thể bị thay thế.

Cuộc chơi kim loại đã không còn là câu chuyện của vài phiên giá. Nó là câu chuyện của quyền lực, công nghệ và an ninh kinh tế và chu kỳ này, rõ ràng, vẫn chưa kết thúc.

Bài viết đến đây là hết, chúc bạn đọc ngày làm việc hiệu quả và hạnh phúc!

Cảnh báo rủi ro và miễn trừ trách nhiệm

CSGVN.COM là nền tảng tổng hợp và cung cấp thông tin về thị trường tài chính. CSGVN.COM không phải là tổ chức đầu tư, công ty chứng khoán hoặc đơn vị cung cấp dịch vụ tư vấn đầu tư; đồng thời không huy động vốn hay nhận ủy thác đầu tư dưới bất kỳ hình thức nào. Giao dịch các sản phẩm tài chính tiềm ẩn rủi ro cao và có thể dẫn đến mất một phần hoặc toàn bộ số vốn. Người dùng chỉ nên giao dịch bằng nguồn tiền có khả năng chấp nhận mất và cần tự đánh giá kiến thức, kinh nghiệm, mục tiêu cũng như khả năng chịu rủi ro của mình. Khi cần thiết, người dùng nên tham khảo ý kiến của chuyên gia tài chính hoặc pháp lý độc lập. Toàn bộ nội dung được đăng tải trên CSGVN.COM chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin, tổng hợp tài liệu và hỗ trợ người đọc tham khảo. Các nội dung này không cấu thành tư vấn tài chính, tư vấn đầu tư, khuyến nghị giao dịch, lời chào mời, đề nghị mua bán hoặc sự thúc đẩy tham gia giao dịch bất kỳ sản phẩm tài chính nào. Mọi quyết định giao dịch hoặc sử dụng dịch vụ của bên thứ ba đều do người dùng tự xem xét và chịu trách nhiệm. CSGVN.COM không bảo đảm về kết quả, lợi nhuận hoặc mức độ phù hợp của bất kỳ sản phẩm, dịch vụ hay chiến lược giao dịch nào được đề cập trên website. CSGVN.COM có thể nhận doanh thu từ hoạt động quảng cáo hoặc hợp tác thương mại với các nhãn hàng và đối tác. Nội dung quảng cáo được xem xét trước khi đăng tải nhằm hạn chế thông tin không phù hợp hoặc có khả năng gây hại. Tuy nhiên, việc xuất hiện trên CSGVN.COM không đồng nghĩa với sự bảo đảm tuyệt đối về uy tín, chất lượng hoặc mức độ phù hợp của sản phẩm, dịch vụ. Người dùng cần chủ động kiểm tra thông tin và cân nhắc kỹ trước khi sử dụng bất kỳ dịch vụ nào. CSGVN.COM tôn trọng và tuân thủ Hiến pháp, pháp luật Việt Nam. Khi nhận được yêu cầu hợp pháp từ cơ quan nhà nước có thẩm quyền, CSGVN.COM sẽ phối hợp xử lý, điều chỉnh, tạm ngừng hoặc gỡ bỏ nội dung liên quan theo quy định.