Ngay sau khi chính quyền Trump kích hoạt loạt thuế quan “Ngày Giải phóng”, thị trường ngoại hối bước vào một giai đoạn mà tôi cho rằng không khác gì một cuộc tái cấu trúc âm thầm nhưng sâu sắc. Những cú sốc ngắn hạn thì ai cũng nhìn thấy, đồng Dollar Mỹ suy yếu, biến động tăng vọt, dòng vốn phòng thủ thay đổi. Nhưng điểm đáng chú ý hơn nằm ở hành vi thị trường: khối lượng giao dịch FX toàn cầu đang tăng lên theo cách chỉ xuất hiện trong các thời điểm lịch sử đặc biệt.
Theo dữ liệu của Ngân hàng Thanh toán Quốc tế (BIS), khối lượng giao dịch ngoại hối bình quân ngày trong tháng 4 đã vọt lên 9,5 nghìn tỷ Dollar, cao hơn cả đỉnh điểm hỗn loạn của đại dịch năm 2020. Và lý do không đến từ lãi suất hay chu kỳ kinh tế, mà đến từ trạng thái bất định mà các mức thuế quan mới tạo ra.
“Bài viết được phân tích và xuất bản bởi BestSC“
Thuế quan đánh thẳng vào hệ thống kỳ vọng, chứ không chỉ vào thương mại
Ngay khi thuế quan của Trump được công bố, thị trường chứng kiến điều mà tôi cho rằng là một “đảo chiều hành vi” hiếm gặp:
- Đồng USD yếu đi khi rủi ro tăng, thay vì mạnh lên như một tài sản trú ẩn.
- Biến động FX tăng mạnh, nhưng không tạo ra sự căng thẳng thanh khoản.
- Nhà đầu tư lớn buộc phải tái phòng ngừa rủi ro bằng USD, nhưng trong tư thế bị động.
Nhóm kinh tế trưởng của BIS mô tả tháng 4/2025 như một bộ giảm xóc, khi Dollar không còn phản ứng theo logic truyền thống.
Điều này xảy ra vì:
- Thuế quan can thiệp trực tiếp vào chuỗi cung ứng, khiến dòng thương mại, thanh toán và phòng ngừa rủi ro bị đảo ngược.
- Chi phí hedging tăng liên tục từ 2022, khiến tỷ lệ phòng ngừa rủi ro của nhiều quỹ rất thấp ngay trước khi cú sốc diễn ra.
- Đồng USD suy yếu mạnh nhất trong nửa đầu năm trong 50 năm, buộc các tổ chức phải điều chỉnh vị thế bằng mọi giá.
Thị trường FX vì thế tăng khối lượng đột biến, nhưng không phải vì cơ hội mà vì bắt buộc phải hành động.
Một cú sốc chính sách mở ra cả chu kỳ tái định vị mới
Tôi quan sát thấy một điều quen thuộc: những thời điểm thị trường giao dịch nhiều nhất không phải khi triển vọng sáng sủa, mà khi nhà đầu tư không chắc mình đang đứng ở đâu.
Thuế quan khiến dòng tiền toàn cầu:
- Bớt tin vào Dollar như tài sản an toàn,
- Tăng phòng thủ bằng cách đa dạng hoá,
- Mua bảo hiểm tỷ giá nhiều hơn,
- Và đẩy khối lượng OTC tăng hơn 1,5 nghìn tỷ đô la chỉ trong tháng 4.
Điều đáng nói: dù biến động tăng, không có dấu hiệu thiếu Dollar. Swap thị trường chỉ tăng nhẹ. Điều này cho thấy hệ thống vẫn vận hành bình thường, nhưng trong tâm thế bất ổn kéo dài, một trạng thái nguy hiểm vì nó không tạo ra hoảng loạn, mà tạo ra sự tái cấu trúc lặng lẽ.
Ý nghĩa với thị trường 2025–2026
Từ góc độ của tôi:
- USD giảm mạnh nhất 50 năm kéo theo một chu kỳ định giá lại toàn bộ tài sản rủi ro.
- Khối lượng FX cao kỷ lục phản ánh rằng nhà đầu tư tổ chức đang chuẩn bị cho một giai đoạn dài bất định.
- Biến động tiền tệ tăng nhiều khả năng duy trì suốt 2025 – 2026, đặc biệt nếu các chính sách thuế quan tiếp tục được mở rộng.
- Dòng tiền trú ẩn truyền thống phân hoá: vàng hưởng lợi, JPY – CHF tăng nhu cầu, còn USD tạm thời mất ưu thế.
Thị trường FX đang không chỉ giao dịch theo xu hướng – giá – tin tức; nó đang phản ánh một thay đổi cấu trúc trong cách nền kinh tế Mỹ tác động đến thương mại toàn cầu.
Góc nhìn tổng quan (quan điểm cá nhân)
“Cơn bão thuế quan” của Trump không đơn thuần là phong trào chính trị; nó trở thành một cú dịch chuyển trọng tâm của thị trường ngoại hối toàn cầu. Khối lượng giao dịch phá kỷ lục cho thấy các tổ chức tài chính đang phải điều chỉnh chiến lược phòng ngừa rủi ro trong thời đại mà:
- Tỷ giá không còn tuân theo mô hình cũ,
- USD mất 7% từ đầu năm,
- Và các cú sốc chính sách có thể đến bất kỳ lúc nào.
Trong bối cảnh đó, thị trường FX không còn là nơi để đoán xu hướng, mà là nơi để đọc trạng thái địa chính trị toàn cầu thông qua hành vi dòng tiền. Nếu các mức thuế quan tiếp tục leo thang, chúng ta có thể chứng kiến một trong những chu kỳ biến động tiền tệ kéo dài nhất kể từ năm 1985.
