Donald Trump đang lần đầu tiên phải lùi bước rõ rệt trong một trụ cột chính sách mà ông từng coi là “không thể thương lượng”: nhập cư. Và nguyên nhân không chỉ đến từ đường phố Minneapolis, mà còn từ hành lang Quốc hội Washington, nơi nguy cơ chính phủ Mỹ đóng cửa đang trở thành đòn bẩy chính trị thực sự.
Trong nhiều năm, chiến dịch trục xuất cứng rắn của Trump được xây dựng như một biểu tượng quyền lực: thể hiện trật tự, chủ quyền và sự cứng rắn trước cử tri bảo thủ. Nhưng vụ đột kích nhập cư tại Minnesota khiến hai công dân Mỹ thiệt mạng đã làm thay đổi cục diện. Sự phẫn nộ lan rộng, hình ảnh ICE và các cơ quan liên bang bị đặt dưới kính hiển vi, còn Nhà Trắng bắt đầu phải tính toán cái giá chính trị của chiến lược “áp lực tối đa”.
Việc Trump công khai tuyên bố sẽ điều chỉnh chính sách trục xuất, điều hiếm thấy trong nhiệm kỳ của ông là tín hiệu cho thấy Nhà Trắng đang chịu sức ép đa chiều. Một mặt là làn sóng chỉ trích từ công chúng và truyền thông. Mặt khác, quan trọng không kém, là đòn phong tỏa ngân sách từ phe Dân chủ, với nguy cơ chính phủ liên bang phải đóng cửa một phần chỉ trong vài ngày tới.
Quyết định cử Tom Homan tới Minneapolis mang tính biểu tượng nhiều hơn thực chất. Homan được xem là “ôn hòa” tương đối trong nội các an ninh của Trump, nhất là khi đặt cạnh những gương mặt cứng rắn như Bộ trưởng An ninh Nội địa Kristi Noem hay Tư lệnh Tuần tra Biên giới Greg Bovino. Đây là một thông điệp mềm, nhằm hạ nhiệt căng thẳng, hơn là một sự đảo chiều chính sách căn bản.
Đáng chú ý, Trump đã chủ động liên lạc với Thống đốc Minnesota Tim Walz và Thị trưởng Minneapolis Jacob Frey, những người trước đó từng là mục tiêu công kích của ông. Việc đề cập khả năng điều tra độc lập vụ xả súng, giảm hiện diện của lực lượng liên bang, và thậm chí rút CBP khỏi Minnesota nếu có “hợp tác” từ địa phương cho thấy Nhà Trắng đang tìm cách tháo ngòi xung đột thay vì tiếp tục đẩy cao đối đầu.
Nhưng ở Washington, bài toán lớn hơn nằm ở Quốc hội. Đảng Dân chủ công khai gắn vấn đề ngân sách với cải cách thực thi luật nhập cư. Chuck Schumer tuyên bố sẽ chặn dự luật phân bổ ngân sách nếu không cắt giảm tài trợ cho Bộ An ninh Nội địa. Nguy cơ chính phủ đóng cửa vì nhập cư, điều từng xảy ra trong nhiệm kỳ Trump lại một lần nữa trở thành hiện thực.
Ngay cả trong nội bộ đảng Cộng hòa, sự lưỡng lự bắt đầu xuất hiện. Vụ sát hại y tá Alex Pretti, cùng những bằng chứng video mâu thuẫn với tuyên bố ban đầu của chính quyền, đã làm suy yếu lập luận rằng các chiến dịch trục xuất hiện nay là “cần thiết và có kiểm soát”. Việc lãnh đạo phe đa số Thượng viện John Thune công khai gọi động thái của Trump là “diễn biến tích cực” phản ánh mong muốn hạ nhiệt của chính giới Cộng hòa, đặc biệt khi bầu cử giữa kỳ đang đến gần.
Về mặt chính trị thuần túy, Trump đang đứng trước một nghịch lý: cứng rắn hơn nữa có thể giữ chân một bộ phận cử tri trung thành, nhưng lại đẩy xa cử tri độc lập, nhóm quyết định kết quả bầu cử giữa kỳ. Các khảo sát gần đây cho thấy tỷ lệ ủng hộ của Trump đã giảm xuống dưới 43%, mức thấp đáng lo ngại với một tổng thống đang cần duy trì thế kiểm soát Quốc hội.
Tuy nhiên, thay đổi chính sách không đồng nghĩa với thay đổi tư duy. Nhà Trắng vẫn khẳng định Trump “hoàn toàn tin tưởng” Kristi Noem, vẫn bảo vệ chương trình trục xuất hàng loạt, và tiếp tục đổ lỗi cho chính quyền Minnesota về bạo lực leo thang. Ngay cả khi phát tín hiệu giảm leo thang, Trump vẫn mở thêm mặt trận điều tra tài chính và gian lận nhắm vào nghị sĩ Ilhan Omar, một đối thủ chính trị lâu năm.
Điều này cho thấy sự điều chỉnh hiện nay mang tính chiến thuật hơn là chiến lược. Trump không từ bỏ chính sách nhập cư cứng rắn; ông chỉ đang tìm cách giảm tổn thất trong ngắn hạn, khi chi phí chính trị đã vượt quá lợi ích.
Minnesota vì thế không chỉ là một cuộc khủng hoảng địa phương. Nó trở thành điểm giao cắt giữa chính sách nhập cư, ngân sách liên bang và vận mệnh chính trị của chính Trump nơi mà lần hiếm hoi, Nhà Trắng buộc phải chùn tay trước sức ép từ cả đường phố lẫn Quốc hội.
BestSC – Biên tập và xuất bản nội dung
