Chiến tranh không bắt đầu bằng tiếng bom. Nó bắt đầu bằng một cuộc điện thoại.
Ngày 23/2, trong Phòng Tình huống Nhà Trắng, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu gọi cho Tổng thống Donald Trump và đưa ra một thông tin tình báo mà theo mô tả các nguồn thạo tin là “cơ hội không thể bỏ lỡ”: Lãnh đạo tối cao Iran Ayatollah Ali Khamenei cùng các cố vấn chủ chốt dự kiến tập trung tại một địa điểm ở Tehran vào sáng thứ Bảy.
Nếu thông tin chính xác, toàn bộ cấu trúc quyền lực Iran có thể bị xóa sổ chỉ bằng một đòn không kích.
Theo tiết lộ từ Axios, đây là cuộc điện đàm chưa từng được công bố trước đó và là bước ngoặt trực tiếp dẫn đến quyết định khai hỏa.
“Nội dung được biên tập, phân tích và xuất bản bởi BestSC”
Tại sao là bây giờ?
Câu hỏi mà các nhà lập pháp Mỹ, phe hoài nghi trong phong trào MAGA và nhiều lãnh đạo thế giới đặt ra từ cuối tuần trước là: vì sao lại hành động vào thời điểm này?
Câu trả lời, theo các nguồn tin, nằm ở khái niệm “mục tiêu cơ hội”.
Trước đó, ông Trump đã nghiêng về phương án quân sự. Điều ông chưa quyết định là thời điểm. Cuộc điện thoại của Netanyahu đã giải quyết đúng biến số còn lại: thời cơ.
CIA được chỉ thị xác minh độc lập nguồn tin tình báo do Israel cung cấp. Đến thứ Năm tuần trước, cơ quan này xác nhận khả năng cao rằng nhóm lãnh đạo Iran thực sự sẽ tập trung cùng lúc tại một địa điểm xác định.
Trong chiến lược quân sự, những khoảnh khắc như vậy hiếm khi lặp lại.
Ngoại giao song song với chuẩn bị chiến tranh
Điều đáng chú ý là quyết định không diễn ra trong chân không.
Trong nhiều tháng trước đó, Washington và Tel Aviv duy trì phối hợp chặt chẽ. Hai nhà lãnh đạo gặp trực tiếp hai lần và điện đàm khoảng 15 lần trong vòng hai tháng.
Song song với kế hoạch quân sự, một kênh ngoại giao vẫn được duy trì. Đặc phái viên Jared Kushner và Steve Witkoff đã đàm phán với phía Iran tại Geneva. Nhưng đến thứ Năm, kết luận được đưa ra: không có tiến triển thực chất.
Thông điệp gửi về Washington rất rõ: nếu theo con đường ngoại giao, cơ hội đạt được thỏa thuận làm hài lòng Nhà Trắng gần như bằng không.
Ở thời điểm đó, ông Trump có trong tay 2 dữ kiện:
- Tình báo được xác nhận.
- Ngoại giao không đem lại đột phá.
Lệnh cuối cùng được ban hành lúc 3 giờ 38 phút chiều thứ Sáu, giờ miền Đông. 11 giờ sau, bom rơi xuống Tehran.
Ayatollah Ali Khamenei bị tiêu diệt. Và chiến tranh chính thức bắt đầu.
Tính toán chính trị phía sau quyết định quân sự
Điểm đáng chú ý không chỉ là quyết định tấn công, mà là cách quyết định đó được chuẩn bị.
Ông Trump được cho là “cố ý” tránh nhấn mạnh quá mức vào Iran trong các phát biểu công khai, nhằm hạn chế khả năng lãnh đạo Tehran nhận ra tín hiệu cảnh báo và thay đổi lịch trình.
Đây là chiến lược giữ bí mật tác chiến ở mức cao nhất, đồng thời quản lý thông tin chính trị trong nước, đặc biệt khi ông vẫn phải đọc Thông điệp Liên bang vào tối hôm sau cuộc điện đàm.
Một quan chức Mỹ mô tả cách tiếp cận của ông Trump như sau: “Một phần chính phủ đang đàm phán. Phần còn lại đang xây dựng kế hoạch quân sự. Ông ấy đánh giá cả 2 cùng lúc.”
Nói cách khác, ngoại giao và quân sự không phải hai con đường tách biệt mà là hai công cụ được vận hành song song cho đến phút chót.
Hệ quả địa chính trị: tái định hình cán cân khu vực
Việc loại bỏ lãnh đạo tối cao Iran không chỉ là một sự kiện quân sự. Nó là cú sốc quyền lực.
Trung Đông bước vào giai đoạn tái cấu trúc. Cán cân giữa Israel, Iran và các lực lượng ủy nhiệm có thể thay đổi. Thị trường năng lượng phản ứng tức thì. Đồng đô la tăng mạnh. Vàng và dầu biến động dữ dội.
Trong ngắn hạn, đây là chiến thắng chiến thuật của Washington và Tel Aviv.
Trong dài hạn, câu hỏi lớn hơn vẫn còn đó: cấu trúc quyền lực mới tại Tehran sẽ ổn định hơn hay cứng rắn hơn? Và liệu việc thay đổi lãnh đạo có thực sự làm giảm rủi ro, hay chỉ mở ra một chu kỳ bất định mới?
Cuối cùng
Cuộc chiến này không phải là phản ứng bột phát. Nó là kết quả của một chuỗi phối hợp tình báo – ngoại giao – quân sự kéo dài nhiều tháng, và được kích hoạt bởi một khoảnh khắc mà cả Washington lẫn Tel Aviv xem là “không thể bỏ lỡ”.
Lịch sử Trung Đông nhiều lần cho thấy: thay đổi lãnh đạo không đồng nghĩa với thay đổi cấu trúc. Vì vậy, câu chuyện không kết thúc ở cuộc điện đàm ngày 23/2. Nó chỉ mới bắt đầu từ đó.
Bài viết đến đây là hết, chúc bạn đọc ngày làm việc hiệu quả và hạnh phúc!
